Saturday, March 12, 2022

"Hmeithai Insûng Enkawl"

Hmeithai/ nu chau enkawl insung a inthawka seilien hi ti mai a ni naw a, lamsuk, lamtung, chirduopa sip a nih. Puotieng mihai hmupui lo hi thil tamtak a um. Amiruokchu, anni inpakna le demna thu ziek ka tum nawh. Ei hmu phak ram dang dang / hnam dang dang hai laia hin hmeithai/ nu chau enkawl insunga thil tlung inang (common factor) a um a, chu tieng hrut chu kam khat/ kam hni chaua hei 'theorise' ka nuom.

Hmeithai/ nu chau enkawl insunga thil common em em inphûm nia inlang chu "an chier pei/ an hrang pei a, an thu an dit" ti hi. Chuong ngirhmuna chun nau haiin hrietthiemna lungril lientak an nei a ngai (Tuor zozai sêng ni pei raw se 🙏🙏)

Asan ni awma ka hriet (ve bawk) chu, insûnga mi pahni (husband & wife) mawphurna po po an phur leia "sâwl lungsen" thaw an nih, ti hi (Sâwl lai tû'm innui hawr hawr zing thei?) Insûng rêl le nau le te hi Pathien induon dan rengin Pa le Nu (parents) thangkawpa enkawl ding a ni hmel a. Chu chu a puinu (nuhmei) chauin a phur ta leiin a thluoka pressure kha a rik a, insûng/ nauhai chungah a truon ta hlak ni takin a'n lang. Nuhmei le pasal thluok sinthaw dan le fedan, ngaituo zawng le thil thlir dan hi a'n ang nawh (*Men are from Mars, Women are from Venus* by John Gray.)

Chun, Pasal Inthuoina Dan (Patriarchy) a hin pasal hi insunga lu tak le thuneitu a nih a: nuhmei hi thangpuitu a nih, ei hriet. Pa (pângngai) umnaa chun pain 'pa' nina mawphurna a lak el a. Pasal tak a um tâk si naw leiin nuin Pa (head of the family) thuneina a chel sa tah a (pasal ni si loin pasal thuneina a hmang tina). Chuonga miin a kum têl Pasal thuneina a lo kawl ta chun, nang le kei thuhnuoia hei kûn ruo ruo kha chu aw..... thil awlai ni ta lo hrim hrim! 😬 Chuleiin, "an thu an dit lal" el thei a nih. Pasal ni si lo pasal mawphurna kengkaw leia pasal uma um kha an n'a.

Leh.....thisena nauhai chun "hrietthiemna infân" an nei hram hram thei a, thisen nauhai naw ta ding ruok chun a'n ngaidam zing zing thei naw el thei. Chuleiin, "ka chêngpui hai ta ding hin ngaino ka bei naw pha am?" ti zâwna hin hringnun hi khal thei sien, iemani chen khal ngil ngei a tih.


(Nb: tukhawm ti bîk um lo, general taka ei hung theorise a nih. Mimal lo natpui um naw hram ei tiu)


L.H

11th March 2022

12 am.


No comments:

Post a Comment